Huilen is de wasmachine van de ziel

Boosheid, verdriet, angst en blijdschap zijn de vier basisemoties die we kunnen onderscheiden. In het dagelijks leven wordt ons functioneren beïnvloed door deze gevoelens die wij als mensen ervaren. Waar de laatste (positieve) emotie ons energie geeft, staan de overige drie ons regelmatig in de weg om effectief te handelen. In deze blog wil ik ingaan op de emotie verdriet, de functie van huilen en ook wat huilen je kan opleveren.

Boosheid, angst en verdriet

Als assessment adviseur merk ik dat deelnemers er in hun dagelijkse (werk)praktijk vaak geen moeite mee hebben om hun ergernis of boosheid naar of over een ander te uiten. Als respons op een bepaalde stressor kunnen zij dan geneigd zijn om te vechten. Maar waar we in assessments zien dat angst leidend is voor ontwijkgedrag; voor verdriet is dat veel minder zichtbaar. Tijdens zo’n assessmentdag nodigen wij deelnemers daarom uit om te reflecteren op hun gevoel en te bedenken waar het ineffectieve gedrag vandaan komt. Dit doen wij niet om hun druk op te leggen, maar juist om hun leerproces te faciliteren. Zo spraken mijn collega-adviseur (trainer/acteur) en ik vorige week in de feedbackronde bij het rollenspel een deelnemer die al reflecterend ontdekte dat het gebrek aan erkenning in haar jeugd er bij haar voor zorgde dat ze het daaraan gepaarde verdriet onderdrukte. Ze begon te huilen. Dat luchtte haar aan de ene kant op, maar aan de andere kant schaamde zij zich.

Schaamtegevoelens

Zelf herken ik dit proces wel. Opgevoed in een calvinistisch gezin in een vissersdorp door ouders die in de naoorlogse periode geholpen hebben het land op te bouwen, was het niet gewoon dat je uiting aan je verdriet gaf. Het motto was: ‘niet zeuren, maar werken’. Zodoende werd mij geleerd mijn verdriet zo snel mogelijk weg te slikken, de schouders eronder te zetten en gewoon door te gaan. Met de gedachte ‘Ik mag niet huilen, want ik moet flink zijn’ en ook om hen daar niet mee te belasten, heb ik geleerd om mij mentaal van het gevoel van verdriet af te sluiten. Dit proces heeft ertoe geleid dat ik spanning in mijn lijf ging opbouwen en dat ik mij schaamde wanneer ik toch uiting gaf aan mijn verdriet. Huilen zag ik toch als een teken van zwakte.

De functie van huilen

Huilen is eigenlijk het opgeven van weerstand en een teken van overgave aan een gevoel van hulpeloosheid. In die zin heeft het huilen diverse positieve functies. Allereerst zorgt het voor opluchting. Dit gebeurt door je verdriet in tranen om te zetten en de daarmee gepaard gaande ongezonde stress naar buiten te brengen. Daarnaast zorgt de activatie van het parasympatische zenuwstel ervoor dat je hartslag verlaagt en je ademhaling vertraagt. Dit maakt dat je tot rust komt en meer positief gaat denken. Ten slotte heeft huilen ook een sociale functie. Het brengt verbinding tussen mensen tot stand en versterkt onderlinge banden.

De helende kracht van huilen

Rationeel en emotioneel ben ik mij er steeds meer van bewust dat huilen juist een bewijs is van sterkte en kracht. Ik heb ervaren dat huilen als een soort ontspanningsmechanisme werkt. Het geeft mij ruimte om emotioneel te ontladen en te voelen. Door het gevoel van verdriet meer te omarmen, het er te laten zijn en dit in het hier-en-nu met anderen te delen. De ervaring dat het delen van verdriet waardering en respect afdwingt bij anderen, reduceert mijn schaamtegevoel en versterkt mijn (zelf)vertrouwen. Kortom, al deze ervaringen hebben een positieve invloed op mijn mentale veerkracht en zetten mij in beweging.

De wasmachine van de ziel

Op de stress- en burnout-coachopleiding vertelde een medecursist mij laatst dat ‘huilen de wasmachine van de ziel is’. Ik denk dat hier een kern van waarheid in zit. Ik ervaar dat huilen een ontspannende, reinigende en helende werking heeft. Ook de bovengenoemde deelnemer van het assessment gaf in het nagesprek aan dat het huilen haar de gelegenheid had gegeven om te ontladen, te ontspannen en dat het haar ook in beweging had gezet. Zij had het lef getoond om haar ervaring en gevoelens met de dierbare mensen om haar heen te delen. En dit is wat wij bij Van Harte & Lingsma in onze leiderschapstrainingen en persoonsgerichte assessments doen. Wij stimuleren en faciliteren onze deelnemers om vanuit persoonlijk leiderschap verantwoordelijkheid te nemen voor hun persoonlijke en professionele ontwikkeling. Dus wanneer je geneigd bent je verdriet weg te slikken, laat die wasmachine dan eens draaien en de tranen lekker stromen. Dit zorgt ervoor dat je ontlaadt en dat je ziel wordt gereinigd!

 

Wil jij meer lezen over onze assessments? Klik dan hier.

Bert de Groot

Bert de Groot

Assessment adviseur

Bert is ruim twintig jaar als assessment adviseur werkzaam. In zijn werk weet hij mensen te stimuleren om zelf na te denken over hun gedrag (kwaliteiten, valkuilen en ontwikkelpunten), hen desgewenst te confronteren en te coachen op wat helpend is om zich te ontwikkelen. In zijn blogs schrijft Bert vooral over assessmentrelevante onderwerpen en zijn persoonlijke ervaringen.